Gemlik Körfezi, eşsiz doğal güzellikleri, mavinin her tonunu barındıran denizi ve çevresindeki yerleşim yerleriyle Marmara Bölgesi’nin incisi konumundadır. Ancak son yıllarda hepimizin yakından takip ettiği müsilaj (deniz salyası) sorunu, körfezin ve tüm Marmara Denizi’nin ekosistemini ciddi şekilde tehdit ediyor. Peki, müsilaj nedir, neden oluşur ve bu sorunla nasıl mücadele edebiliriz? İşte bu yazıda tüm detaylarıyla ele alacağım.
Müsilaj Nedir ve Neden Oluşur?
Müsilaj, mikroalglerin aşırı çoğalması sonucu deniz yüzeyinde ve derinliklerinde oluşan yapışkan, jelatinimsi bir tabakadır. Başlıca sebepleri ise şunlardır:
Deniz suyundaki durağanlık: Marmara Denizi’nin bir iç deniz olması ve akıntı sistemlerinin zayıf olması, kirliliğin birikmesine neden oluyor.
Deniz sıcaklığının artışı: Küresel ısınma ve iklim değişikliği nedeniyle Marmara Denizi’nin sıcaklık ortalamaları yükselmiş durumda.
Atık sular ve kirlilik: Sanayi tesislerinden, evsel atıklardan ve tarımsal faaliyetlerden kaynaklanan organik yük, denizlerde besin fazlalığına yol açarak müsilaj oluşumunu tetikliyor.
Gemlik Körfezi’ndeki Durum
Gemlik Körfezi, Marmara Denizi’nin en önemli bölgelerinden biri olarak hem turizm hem de balıkçılık açısından büyük önem taşımaktadır. Ancak körfezin kıyı bölgelerindeki sanayi tesisleri, evsel atıklar ve yeterince arıtılmadan denize bırakılan kanalizasyon suları, müsilajın burada da ciddi bir tehdit haline gelmesine neden olmuştur. Özellikle 2021 yılında yaşanan büyük müsilaj felaketi, körfezin deniz yaşamına ağır zarar vermiştir. Deniz tabanındaki oksijen miktarının azalmasıyla birlikte birçok deniz canlısı ya ölmüş ya da yaşam alanlarını terk etmek zorunda kalmıştır.
Müsilajla Mücadele İçin Ne Yapılmalı?
Müsilaj sorunu, sadece devletin ya da belediyelerin çözebileceği bir mesele değildir. Bu süreçte hem bireysel hem de kurumsal olarak sorumluluklarımızı yerine getirmeliyiz. İşte yapılması gerekenler:
1. Atık Yönetimi ve Arıtma Sistemlerinin Geliştirilmesi
- Gemlik Körfezi’ne ulaşan tüm atık suların ileri biyolojik arıtma tesislerinden geçirilmesi zorunlu hale getirilmelidir.
- Sanayi tesisleri, denetim mekanizmalarıyla sıkı kontrol altında tutulmalı ve denize herhangi bir atık bırakmalarına kesinlikle izin verilmemelidir.
2. Deniz Temizleme Çalışmalarının Artırılması
- Belediyeler ve sivil toplum kuruluşları iş birliği yaparak deniz yüzeyindeki müsilaj tabakasını temizleme çalışmalarını düzenli hale getirmelidir.
- Gönüllüler ve balıkçılarla birlikte yürütülecek deniz dibi temizliği çalışmaları teşvik edilmelidir.
3. Ekosistem Destekleyici Çalışmalar
- Deniz çayırları ve midye çiftlikleri gibi doğal filtreleme mekanizmaları artırılmalıdır. Midyeler suyu filtreleyerek temizler ve müsilaj oluşumunu engelleyebilir.
- Yapay resif projeleri ile deniz ekosisteminin yeniden canlanması sağlanmalıdır.
4. Bilinçlendirme ve Eğitim Çalışmaları
- Gemlik’te yaşayan herkesin müsilajın nedenleri ve zararları hakkında bilinçlendirilmesi gerekiyor.
- Okullarda ve kamu kurumlarında deniz kirliliğiyle mücadele konusunda eğitim programları düzenlenmelidir.
5. Bilimsel ve Teknolojik Araştırmaların Desteklenmesi
- Üniversiteler ve bilim insanları tarafından yapılan müsilaj araştırmalarına daha fazla kaynak ayrılmalı ve çözüm önerileri uygulamaya geçirilmelidir.
- Deniz suyu kalitesinin düzenli olarak izlenmesi için ölçüm istasyonları kurulmalıdır.
Sonuç Olarak
Gemlik Körfezi’ni ve Marmara Denizi’ni müsilaj belasından kurtarmak için hepimize görev düşüyor. Denizlerimizi temiz tutmak, sürdürülebilir bir çevre politikası izlemek ve doğaya saygılı bir yaşam sürmek zorundayız. Eğer hep birlikte hareket edersek, bu sorunun üstesinden gelebilir ve Gemlik Körfezi’ni eski sağlıklı günlerine kavuşturabiliriz. Unutmayalım ki deniz bizim geleceğimizdir!
